Przejdź do treści

Faktoring odwrotny: zapłać za zakupy później

Faktoring odwrotny, nazywany też odwróconym, to finansowanie zakupów firmowych. Firma faktoringowa płaci Twoją fakturę sprzedawcy, a Ty oddajesz jej pieniądze później, zwykle po 30, 60 lub 90 dniach. Sprzedawca dostaje zapłatę na czas, a Ty zachowujesz płynność finansową. To rozwiązanie dla przedsiębiorcy, który musi zapłacić dostawcy wcześniej, niż sam dostanie pieniądze od klientów. Niżej wyjaśniamy, jak to działa, ile kosztuje i komu się opłaca.

  • Zapytanie jest bezpłatne i do niczego nie zobowiązuje. Warunki poznasz w rozmowie z firmą faktoringową.
  • Stawki wyjściowe to zwykle od około 1% do 3% wartości faktury za 30 dni finansowania.
  • Z faktoringu odwrotnego skorzystasz także jako jednoosobowa działalność gospodarcza.

Na czym polega faktoring odwrotny

W klasycznym faktoringu sprzedajesz firmie faktoringowej swoje należności od klientów: dostajesz pieniądze, zanim klient zapłaci fakturę. Tak działa na przykład faktoring pełny i niepełny. Faktoring odwrotny odwraca ten model. Finansuje faktury zakupowe, czyli zobowiązania nabywcy wobec dostawców towarów i usług. Dlatego bywa nazywany faktoringiem zakupowym, zobowiązaniowym albo dłużnym, a po angielsku reverse factoring. Odwrotny faktoring, faktoring odwrócony i faktoring odwrotny to ta sama usługa.

W transakcji są trzy strony. Twoja firma kupuje towar albo usługę. Sprzedawca, czyli Twój dostawca, wystawia fakturę z terminem płatności. Firma faktoringowa, nazywana faktorem, płaci tę fakturę za Ciebie. Od tej chwili jesteś winien pieniądze faktorowi, a nie sprzedawcy, i to jemu oddajesz je w uzgodnionym terminie. Przed podpisaniem umowy faktor ocenia kondycję finansową Twojej firmy, a przed zapłatą sprawdza też sprzedawcę, któremu ma przelać pieniądze, choćby jego rachunek bankowy.

Istotą faktoringu odwróconego jest zmiana wierzyciela: faktor spłaca Twój dług i wstępuje w prawa sprzedawcy. Tę konstrukcję opisuje art. 518 Kodeksu cywilnego. Zwykły faktoring opiera się na innych przepisach, o przelewie wierzytelności (art. 509–516). To nie jest niszowa usługa: według GUS to jedna z trzech głównych odmian faktoringu krajowego, obok faktoringu pełnego i niepełnego.

Jak działa faktoring odwrotny krok po kroku

  1. Zawarcie umowy faktoringowej

    Firma faktoringowa ocenia Twoją firmę i przyznaje limit, czyli kwotę, do której opłaci Twoje faktury. Usługa przybiera różne formy: zwykle jest to limit odnawialny, a kilka firm sfinansuje też pojedynczą fakturę.

  2. Zgłoszenie faktury

    Kupujesz towar lub usługę z odroczonym terminem płatności i jako nabywca zgłaszasz fakturę firmie faktoringowej, zwykle przez jej serwis internetowy.

  3. Zapłata sprzedawcy

    Faktor przelewa pełną kwotę faktury na rachunek dostawcy w terminie płatności. Część firm płaci tego samego dnia, w którym zaakceptuje fakturę. Jeśli chcesz skorzystać z rabatu za wcześniejszą płatność, faktor może zapłacić przed terminem.

  4. Spłata

    Oddajesz kwotę faktury razem z prowizją w ustalonym terminie, zwykle po 30, 60 lub 90 dniach. To realne wydłużenie terminu, którego sprzedawca sam by Ci nie dał. Nieliczne firmy pozwalają też rozłożyć spłatę na raty.

Limit na wiele faktur czy jedna faktura, spłata od razu czy w ratach

Faktoring odwrotny układa się z dwóch wyborów. Pierwszy dotyczy tego, co finansujesz: stałe zakupy w ramach limitu albo jedną, większą fakturę. Drugi dotyczy spłaty: całej kwoty w jednym terminie albo w kilku ratach. Nie każda firma faktoringowa oferuje każdy wariant, dlatego warto od razu powiedzieć, czego potrzebujesz.

Co finansujesz

Limit na wiele faktur. Firma faktoringowa przyznaje limit, zwykle na rok. W jego ramach zgłaszasz kolejne faktury, a każda spłata zwalnia miejsce na następne zakupy. To wygodne przy stałych dostawach. Część firm pobiera za limit prowizję przygotowawczą.

Jak spłacasz

Jednorazowo. Oddajesz całą kwotę faktury z prowizją w jednym terminie, zwykle po 30, 60 lub 90 dniach. To najczęstszy wariant i zwykle najprostszy w rozliczeniu.

Ile kosztuje faktoring odwrotny

Koszty faktoringu odwróconego zależą przede wszystkim od kwoty faktury i od tego, jak długo firma faktoringowa finansuje zakup. Prowizję liczy się zwykle za każde 30 dni od zapłaty sprzedawcy do Twojej spłaty. Wpisz kwotę i termin, a zobaczysz przybliżony koszt.

Na ile dni odroczyć zapłatę
Sprzedawca dostaje od firmy faktoringowej
40 000 zł
Koszt finansowania przez 60 dni
790–2 400 zł
Oddajesz po 60 dniach
40 790–42 400 zł
Koszt tej faktury przy różnych terminach
14 dni180–1 200 zł
30 dni400–1 200 zł
60 dni790–2 400 zł
90 dni1 190–3 600 zł

Orientacyjne stawki wyjściowe. Dolna granica dotyczy zwykle firmy z historią i większym limitem, górna młodszej firmy albo małego limitu. Przy terminie krótszym niż 30 dni górna granica obejmuje pełny miesiąc, bo część firm liczy prowizję za każde rozpoczęte 30 dni.

Poproś o oferty na ten zakup

Koszty związane z faktoringiem odwrotnym

  • Prowizja za finansowanie. Procent wartości faktury za każde 30 dni. To główny składnik kosztu.
  • Prowizja przygotowawcza albo opłata za limit. Jednorazowa lub roczna, pobierana przez część firm.
  • Opłata za przedłużenie spłaty. Naliczana, gdy oddajesz pieniądze później, niż ustala umowa.
  • Odsetki zamiast prowizji. Część banków liczy koszt jako odsetki: stopę referencyjną, na przykład WIBOR, plus marżę.

Większość firm nie publikuje cennika i podaje koszt dopiero w ofercie dla konkretnej firmy, dlatego kalkulator pokazuje widełki, a nie jedną cenę. U firm, które mają obie odmiany, faktoring odwrotny bywa droższy od klasycznego, bo za spłatę odpowiada Twoja firma, a nie jej klienci.

Kiedy odwrotny faktoring się opłaca

Najprostszy test to rabat za wcześniejszą płatność, czyli skonto. Jeśli sprzedawca daje 2% skonta za zapłatę w ciągu 7 dni, przy fakturze na 40 000 zł oszczędności wynoszą 800 zł. Sfinansowanie tej kwoty na 30 dni kosztuje przy stawkach wyjściowych od 400 do 1 200 zł. Przy niższej stawce zakup z faktoringiem wychodzi taniej niż zapłata w terminie, przy wyższej drożej. Dlatego warto znać ofertę dla własnej firmy, zanim zdecydujesz.

Poproś o oferty finansowania zakupów

Zostaw kontakt, a zgłoszenie trafi do firm faktoringowych współpracujących z serwisem, które finansują zakupy o podanej kwocie. Porównasz warunki i wybierzesz. Nic nie płacisz i niczego nie podpisujesz.

Co stanie się po wysłaniu

  1. Wybierasz kwotę i zostawiasz kontakt. To jeden formularz zamiast wniosku w każdej firmie osobno.
  2. Kierujemy zgłoszenie do firm, które finansują zakupy w takiej kwocie.
  3. Firma dzwoni i przedstawia warunki. Zwykle w ciągu kilku godzin, a po godzinach pracy następnego dnia roboczego. Decyzję podejmujesz po rozmowie.

Przygotuj NIP firmy i przybliżoną kwotę zakupów do sfinansowania.

Faktoring klasyczny a odwrotny: czym się różnią

Obie usługi zamieniają odroczony termin płatności na pieniądze, ale patrzą na transakcję z przeciwnych stron. W odróżnieniu od tradycyjnego faktoringu, który przyspiesza wpływy ze sprzedaży, faktoring odwrotny opóźnia wydatki na zakupy.

Porównanie faktoringu klasycznego i odwrotnego
CechaFaktoring klasycznyFaktoring odwrotny
Jaką fakturę finansujeTwoją fakturę sprzedażowąFakturę od sprzedawcy, czyli Twój zakup
Kto dostaje pieniądzeTySprzedawca
Kto oddaje pieniądze faktorowiTwój klient, gdy płaci fakturęTy, w uzgodnionym terminie
Kogo ocenia firma faktoringowaGłównie Twoich klientówPrzede wszystkim Twoją firmę
Co zyskujeszPieniądze ze sprzedaży szybciejWięcej czasu na zapłatę za zakupy

Faktoring odwrotny czy kredyt kupiecki

Kredyt kupiecki to termin płatności, który daje Ci sam sprzedawca. Według danych Komisji Europejskiej terminy płatności między firmami w Polsce należą do najdłuższych w Unii. Nie każdy dostawca może sobie jednak pozwolić na udzielanie długoterminowego kredytu kupieckiego, bo sam potrzebuje pieniędzy na bieżące wydatki. Prawo co do zasady ogranicza też umowny termin zapłaty między firmami do 60 dni od doręczenia faktury. Faktoring odwrotny daje podobny efekt bez proszenia o dłuższy termin: sprzedawca dostaje pieniądze na czas, a Ty płacisz później.

A kredyt obrotowy?

Kredyt obrotowy to pieniądze na Twoim rachunku, które wydajesz na dowolny cel i spłacasz według harmonogramu. Faktoring odwrotny jest przypięty do konkretnych faktur: firma faktoringowa płaci sprzedawcy, a Ty spłacasz każdą fakturę osobno. Płacisz więc tylko za finansowanie zakupów, które faktycznie zrobiłeś.

Kto może skorzystać z faktoringu odwrotnego

To usługa przeznaczona dla firm, które muszą zapłacić za zakupy wcześniej, niż same dostaną pieniądze od klientów. Sprawdza się szczególnie wtedy, gdy dostawcy dają krótki termin, a klienci płacą po wielu tygodniach. Na przykład:

  • hurtownia albo sklep, który kupuje towar z krótkim terminem płatności, na przykład 14 dni, a sprzedaje go przez dwa miesiące;
  • firma handlowa, która robi sezonowe zakupy albo duże zamówienia przed sezonem;
  • firma budowlana, która płaci za materiały, zanim inwestor zapłaci za etap prac;
  • zakład produkcyjny, dla którego stabilność dostaw surowców decyduje o terminach zamówień;
  • firma usługowa, która rozlicza podwykonawców i innych usługodawców przed zapłatą od zleceniodawcy;
  • firma, która kupuje sprzęt albo wyposażenie i nie chce zamrażać własnych środków.

Korzystają z niego zarówno jednoosobowe działalności, jak i małe i średnie przedsiębiorstwa.

Jakie warunki trzeba spełnić

W faktoringu odwrotnym firma faktoringowa ocenia Twoją firmę, bo to Ty spłacasz. Liczy się historia płatności i wyniki, a nie branża. Oferty różnią się jednak wymaganiami:

  • Jednoosobowa działalnośćWiele ofert jest dostępnych także dla JDG.
  • Młoda firmaCzęść firm finansuje od pierwszego dnia działalności, najostrożniejsze wymagają dwóch lat.
  • Zaległości w ZUS lub USCzęść ofert je dopuszcza, choć nie wszystkie.
  • Jedna fakturaKilka firm sfinansuje pojedynczą fakturę, bez stałego limitu.

Komu będzie trudno

Firmie z egzekucją komorniczą, w restrukturyzacji albo ze stratami. Bardzo małym zakupom w dużych firmach faktoringowych, bo część z nich zaczyna od 100 albo 300 tys. zł limitu. Faktoring odwrotny finansuje też wyłącznie zakupy firmowe, z fakturą wystawioną przez inną firmę.

Korzyści i ryzyka faktoringu odwróconego

Co zyskujesz

  • Płynność finansową. Płacisz za towar wtedy, gdy na nim zarobisz, a nie wtedy, gdy przyjdzie faktura. To prosta droga do poprawy płynności finansowej, gdy w danym momencie brakuje gotówki.
  • Lepsze zarządzanie przepływami pieniężnymi. Znasz termin spłaty każdej faktury, więc łatwiej planujesz wydatki, a środki finansowe zostają w firmie.
  • Dłuższy termin bez negocjacji. Sprzedawca dostaje zapłatę na czas, więc nie musisz prosić go o odroczenie.
  • Rabaty za szybką zapłatę. Faktor może zapłacić dostawcy przed terminem, a Ty wykorzystasz skonto.
  • Lepsze warunki handlowe. Terminowe regulowanie zobowiązań buduje wizerunek wiarygodnego partnera biznesowego. Poprawa relacji z kontrahentami przekłada się na stabilność dostaw.

Na co uważać

  • Koszt rośnie z czasem. Każde kolejne 30 dni finansowania to kolejna prowizja.
  • Zabezpieczenia. Część firm wymaga weksla, zabezpieczenia majątkowego albo hipoteki.
  • Limit na rok. Część ofert działa w ramach limitu przyznawanego na rok, z prowizją przygotowawczą liczoną od jego wysokości.
  • Dług nie znika. Faktury opłacone przez faktora i jeszcze nierozliczone wykazujesz w bilansie jako zobowiązania wobec niego. Bank Rozrachunków Międzynarodowych (BIS) ostrzegał, że bez jasnego ujawnienia faktoring odwrotny pozwala ukryć zadłużenie.

Faktoring odwrotny a VAT, split payment i księgowanie

Faktoring odwrotny nie zmienia Twoich rozliczeń VAT. Podstawą odliczenia jest faktura od dostawcy, niezależnie od tego, kto ją opłacił. Faktoring zmienia tylko to, kto i kiedy płaci. Tak samo jest z fakturą z Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF): wystawia ją sprzedawca na Twoją firmę.

Split payment. Gdy faktura podlega obowiązkowemu mechanizmowi podzielonej płatności (kwota ponad 15 000 zł i towary albo usługi z załącznika nr 15 do ustawy o VAT), firma faktoringowa płaci sprzedawcy przelewem w tym mechanizmie. Kwota netto trafia na rachunek sprzedawcy, a VAT na jego rachunek VAT. Sprawdź, czy umowa z faktorem to opisuje.

Księgowanie. Według poradnika Polskiego Związku Faktorów faktury opłacone przez faktora, a jeszcze nierozliczone na koniec okresu, ujmuje się w bilansie jako pozostałe zobowiązania wobec faktora. Po rozliczeniu prezentuje się je jako zobowiązania handlowe albo finansowe, zależnie od warunków umowy. Ustal to z księgową przed podpisaniem umowy.

Pytania przed złożeniem zapytania

Czy faktoring odwrotny to kredyt?

Formalnie nie. Firma faktoringowa spłaca Twój dług wobec sprzedawcy i staje się Twoim wierzycielem. W praktyce działa jednak podobnie do finansowania zakupów: dostajesz czas na zapłatę i płacisz za niego prowizję. Faktury opłacone przez faktora wykazujesz jako zobowiązanie.

Czy faktoring odwrotny wpływa na zdolność kredytową?

Pośrednio tak. Często można przeczytać, że nie wpływa, bo to nie kredyt bankowy, ale to uproszczenie. Faktury opłacone przez faktora są Twoim zobowiązaniem, a bank i faktor widzą je przy ocenie. Na Twoją korzyść działa za to terminowe regulowanie zobowiązań wobec dostawców.

Czy sprzedawca musi się zgodzić?

Sprzedawca dostaje przelew od firmy faktoringowej, więc zwykle wie, kto płaci. Część firm prosi go o potwierdzenie faktury, inne nie wymagają od niego niczego. Jeśli to dla Ciebie ważne, zapytaj o to w rozmowie.

Kto jest oceniany: ja czy sprzedawca?

Twoja firma. To Ty spłacasz firmę faktoringową, więc ocenia ona Twoją historię płatności i wyniki. W klasycznym faktoringu liczy się głównie Twój klient.

Ile mam czasu na spłatę?

Zwykle 30, 60 lub 90 dni od zapłaty sprzedawcy. Część firm ustala termin indywidualnie, a w niektórych ofertach można sfinansować faktury z terminem nawet do roku. Dłuższy termin kosztuje więcej, bo prowizja liczy się za każde 30 dni.

Czy mogę sfinansować jedną fakturę?

Tak, ale nie wszędzie. Kilka firm finansuje pojedynczą fakturę bez stałego limitu. Pozostałe wymagają umowy z limitem, z którego korzystasz przy kolejnych zakupach.

Czy faktoring odwrotny jest dla jednoosobowej działalności?

Tak. Wiele ofert przyjmuje jednoosobowe działalności gospodarcze, a część także firmy od pierwszego dnia działalności. Najczęściej trzeba jednak pokazać historię płatności i przychody.

Mam zaległość w ZUS albo wpis w BIK. Czy to przekreśla finansowanie?

Nie zawsze. Część ofert dopuszcza zaległości wobec ZUS lub urzędu skarbowego, a część firm akceptuje też negatywną historię w BIK. Napisz o tym w rozmowie z firmą, a nie ukrywaj tego, bo i tak sprawdzi.

Ile kosztuje zapytanie i kto do mnie zadzwoni?

Zapytanie nic nie kosztuje. Dzwonią wyłącznie firmy faktoringowe, do których trafi Twoje zgłoszenie, zwykle w ciągu kilku godzin. To one przedstawiają ofertę, a decyzję podejmujesz po rozmowie.

Poproś o oferty dla Twojej firmy

Jeden formularz zamiast wniosku w każdej firmie osobno. Porównasz warunki firm, które finansują zakupy takie jak Twoje, zanim cokolwiek podpiszesz.